Genel Bilgiler
Doğu Anadolu Bölgesi’nin en büyük ve en gelişmiş kentlerinden biri olan Van; binlerce yıllık tarihi, eşsiz doğası ve "Doğu'nun İncisi" niteliğiyle bölgenin en önemli kültür, sanat ve ticaret merkezidir. Adını verdiği devasa gölün (Van Denizi) doğu kıyısında yer alan şehir, mavinin en derin tonları ile sarp dağların görkemini birleştiren bir coğrafyaya sahiptir.
"Güneşin Başkenti" olarak anılan Van, yaklaşık 7.000 yıllık geçmişiyle medeniyetlerin buluşma noktasıdır. Özellikle M.Ö. 9. yüzyılda Urartu Krallığı'na Tuşpa adıyla başkentlik yapmış olması, şehre dünya çapında bir tarihi önem kazandırır. Evliya Çelebi’nin seyahatnamesinde övgüyle bahsettiği şehir, "Dünyada Van, ahirette iman" sözüyle bölge halkının gönlündeki yerini özetler.
Şehrin sembolü olan Van Kalesi, Urartu mimarisinin en görkemli örneğidir. Gevaş ilçesi açıklarında yer alan Akdamar Adası ve Kilisesi ise Orta Çağ Ermeni sanatının başyapıtı olarak her yıl binlerce turisti ağırlar. Van; dünyaca ünlü kehribar gözlü kedisi, gümüş işleme sanatı (Savat), el dokuması kilimleri ve zengin kahvaltı kültürüyle modern Türkiye’nin doğudaki en parlak yüzlerinden biridir.
Coğrafi Bölge: Doğu Anadolu
İl Merkezi: Van
Yüz Ölçümü: 20.921 km²
Rakım: 1.727 m
İl Alan Kodu: 432
İl Plaka Kodu: 65
İklimi
Van, sert bir karasal iklim yapısına sahiptir ancak Van Gölü’nün devasa su kütlesi, şehir merkezindeki iklimi çevre illere göre bir nebze yumuşatmaktadır. Kışlar oldukça soğuk ve kar yağışlı, yazlar ise sıcak ve kuraktır. En soğuk aylar ocak ve şubat, en sıcak aylar ise temmuz ve ağustostur. Rakımın yüksek olması nedeniyle gece ve gündüz sıcaklık farkları oldukça belirgindir. Şehir, Türkiye’nin en çok güneş alan illerinden biri olması sebebiyle "Güneşin Şehri" unvanını sonuna kadar hak eder.
Bitki Örtüsü
İlin genel bitki örtüsü step (bozkır) görünümündedir. Yüksek rakım ve iklim şartları nedeniyle orman varlığı oldukça azdır (esas olarak Bahçesaray ve Çatak ilçelerinde yoğunlaşır). İlkbahar yağışlarıyla yeşeren ve yazın sararan otlar, geniş meraları oluşturur. Akarsu boylarında kavak ve söğüt ağaçları, dağ eteklerinde ise yabani meyve ağaçları ve ters lale gibi endemik bitki türleri görülür.
Coğrafya
Van; kuzeyde Ağrı, batıda Bitlis, güneybatıda Siirt, güneyde Şırnak ve Hakkâri illeri, doğuda ise İran ile çevrilidir. En önemli coğrafi unsuru, Türkiye’nin en büyük gölü olan Van Gölü’dür (3.713 km²). Bölgenin akarsu ağı genellikle Van Gölü kapalı havzasına dökülen nehirlerden oluşur.
Bendimahi Çayı: Muradiye Şelalesi’ni de bünyesinde barındırır ve gölün kuzeyinden dökülür.
Karasu ve Hoşap Çayı: Şehrin tarım arazilerini sulayan ve göle dökülen önemli akarsulardır.
Çatak Çayı: Dicle Nehri'nin bir kolu olup, rafting sporuna uygun debisiyle bilinir.
Yeryüzü Şekilleri
Van, oldukça engebeli ve yüksek bir arazi yapısına sahiptir. Şehir, yüksek sıradağlar ve bu dağlar arasına sıkışmış verimli platolardan oluşur.
Dağlar: Kuzeyde Süphan Dağı (Bitlis sınırında olsa da manzaraya hakimdir), doğuda İran sınırında İspiriz Dağı, güneydoğuda ise Artos Dağı (3.550 m) şehrin silüetini belirler. Tendürek Dağı ise kuzeydeki volkanik aktivite geçmişini simgeler
Ovalar ve Platolar: Van Gölü çevresindeki alüvyal düzlükler (Van Ovası, Erciş Ovası) tarımın kalbidir. Şehrin geri kalan büyük bir kısmı yüksek yaylalardan (Norduz Yaylası gibi) oluşur; buralar hayvancılık için hayati öneme sahiptir.
Van Gölü Havzası: Jeolojik bir çöküntü alanı olan bu havza, volkanik set gölü karakterindeki Van Gölü ile kaplıdır. Gölün sodalı suyu, çevredeki yeryüzü şekillerinin erozyon hızını ve kimyasal yapısını etkileyen en büyük faktördür.